Een overstap van uitkering naar betaald werk is niet altijd makkelijk. Het is belangrijk dat mensen financieel inzicht krijgen in wat het zetten van een stap betekent en dat negatieve gevolgen zoveel mogelijk worden beperkt. Het helpt als zij weten dat er een veilige weg terug is als dat nodig blijkt.
Op deze pagina vind je tools om drempels weg te nemen die mensen ervaren bij de overgang van uitkering naar betaald werk.
Daarbij zijn ook ambities geformuleerd. Dit zijn doelen om op deze overgang naartoe werken.
Ook aan de slag met de andere overgangen? Klik dan hier
Meer weten over het Simpel Switchen Kompas? Klik dan hier
Het Kompas is bedoeld voor medewerkers van gemeenten, zorgorganisaties, ontwikkelbedrijven en UWV. Want Simpel Switchen doe je niet alleen. Snel weten wat jij vanuit jouw organisatie kunt doen? Met icoontjes hebben we steeds aangegeven welke tools door welke organisaties te gebruiken zijn.
We zorgen dat mensen met vertrouwen de stap naar werk kunnen zetten. Dat kun je vandaag al praktisch regelen: het is niet zo ingewikkeld als het lijkt
Overzicht van de overgang
|
Drempels: wat gaat er mis? |
Ambities: waar streven we naar? |
Tools: aan de slag! |
|---|---|---|
|
Instabiel en onvoorspelbaar inkomen Als mensen uit de uitkering naar betaald werk stromen, kan hun inkomen onvoorspelbaar en instabiel worden |
Inzicht in financiële gevolgen Mensen die naar betaald werk uitstromen weten hoe hun financiële plaatje eruit komt te zien |
|
|
Negatieve financiële gevolgen beperken Voor mensen die uitstromen naar betaald werk worden eventuele negatieve gevolgen zoveel mogelijk beperkt. |
| |
|
Voorzieningen kwijt: geen weg terug Mensen zetten de stap naar betaald werk niet omdat zij bang zijn dat zij voorzieningen kwijt raken en hun uitkering niet (snel) terug krijgen als dat weer nodig is |
Als mensen een stap zetten is er altijd een veilige weg terug |
|
Drempels
Drempel: Instabiel en onvoorspelbaar inkomen
Als mensen uit de uitkering naar betaald werk stromen, kan hun inkomen onvoorspelbaar en instabiel worden.
Het recht op toeslagen en andere voorzieningen verandert, en vaak kunnen mensen vooraf niet goed doorzien wat dit voor hun financiële situatie betekent. Dat geeft onzekerheid, en soms gaan mensen er echt op achteruit.
Ambitie: inzicht in financiële gevolgen
Drempel: Voorzieningen kwijt: geen weg terug
Mensen zetten de stap naar werk niet omdat zij bang zijn dat zij hun uitkering niet (snel) terug krijgen als dat weer nodig is.
Soms hebben mensen zelf ervaren dat het veel werk en tijd kostte om een uitkering aan te vragen en willen ze dat niet nog een keer moeten doen. Een stap naar werk met een hoger inkomen kan ook betekenen dat mensen andere voorzieningen kwijtraken, of daar bang voor zijn.
Ambities
Ambitie: Inzicht in financiële gevolgen
Mensen die naar betaald werk uitstromen weten hoe hun financiële plaatje eruit komt te zien. Dat gaat over inzicht in het maandelijks netto inkomen, maar ook gevolgen voor toeslagen en (het recht op) andere voorzieningen.

Het Nibud heeft de Uitkeringnaarwerk-berekenaar ontwikkeld. De tool is bedoeld voor professionals om mensen inzicht te geven in wat de gevolgen voor hun inkomen zijn als zij vanuit een uitkering gaan werken of meer gaan werken.
Klik hier voor de Uitkeringnaarwerk-berekenaar

Door een gesprek over inkomsten te voeren met mensen die vanuit een uitkering gaan werken, wordt het financiële plaatje duidelijk bij de stap naar werk. Mensen kunnen zich voorbereiden op eventuele knelpunten en professionals kunnen waar mogelijk oplossingen inzetten.
Ambitie: Negatieve financiële gevolgen beperken
Als mensen gaan werken, worden eventuele negatieve gevolgen zoveel mogelijk beperkt. Professionals weten hoe ze negatieve gevolgen kunnen beperken.

De gemeente kan de premie voor arbeidsinschakeling verstrekken aan iemand met een bijstandsuitkering die zich inspant om de stap naar betaald werk te zetten. Bijvoorbeeld bij het aanvaarden van deeltijd of voltijd werk, het doen van een opleiding of een vorm van participatie die bijdraagt aan de arbeidsinschakeling. Dit mag de gemeente een- of tweemaal per jaar doen (mag niet structureel worden verstrekt).
Klik hier voor Artikel 31, tweede lid, onderdeel j, van de Participatiewet

Bij de overgang van uitkering naar werk kunnen mensen te maken krijgen met onvoorziene kosten. Het maatwerkbudget is een domeinoverstijgend budget vanuit de gemeente waar sociale teams gebruik van kunnen maken om deze kosten op te vangen. Het budget is snel inzetbaar.
Klik hier voor de Toolkit Maatwerkbudget
Ambitie: Veilige weg terug
Als mensen de stap zetten naar betaald werk, is er altijd een veilige weg terug naar de uitkering. Zie ook: overgang van werk naar uitkering.

Participatiewet in Balans maakt het mogelijk om bijstand met terugwerkende kracht toe te kennen tot maximaal drie maanden vóór de aanvraagdatum.
Klik hier voor Artikel 44, vijfde lid van de Participatiewet

De Toolkit Snelle Aanvraag – Snel Besluit helpt gemeenten om hun bijstandsaanvraagproces zo in te richten dat mensen zo snel mogelijk - dat kan al binnen 1 week - uitsluitsel krijgen over hun uitkeringsaanvraag, waarbij alleen de echt noodzakelijke bewijsstukken worden opgevraagd.
Klik hier voor de Toolkit Snelle Aanvraag, Snel Besluit

De garantieknop geeft mensen die vanuit een bijstandsuitkering uitstromen naar werk de garantie dat zij, als zij binnen zes maanden toch weer een uitkering nodig hebben, de uitkering vrijwel direct weer kunnen opstarten.
Klik hier voor de Toolkit Garantieknop